Language Canvas Course Home   Talking on the phone

Text+Footnote View, click buttons above to listen to individual words+sentences
Lesson 8:
Dialog 8a:
Телефонмен сөйлесу Play Video

Click outside of this box to return to the lesson


Жон: Әлө1 Әлө
'Hello": this is used only when mаking a phone call.
Click outside of this box to return to the lesson
, сәлеметсіз бе? Сәулемен сөйлесейін деп едім.
Сәуле: Мен Сәулемін. Сәлеметсіз бе! Жон, бұл сіз бе?
Жон: Иә, мен, Жонмын. Сәуле, Профессор Бердібаева мені үйіне қонаққа
шақырған еді.
Айтыңызшы, оларға қандай сыйлық апарсам болады2 апарсам болады
The Conditional Mood
"I can bring..." literally meaning "if I bring _______ will it be all right?"
In this phrase апар- "to bring" +сам (the conditional form of the first person singular 'if I') + болады (the present-future tense form of the auxiliary verb бол- "to become').
Kazakh uses this type of structure to express "someone can do something?"
Forms of conditional mood:
Singular
1st оқы-сам If I read
2nd оқы-саң If you read
2nd оқы-саңыз If you read
3rd оқы-са If he/she read
Plural
1st оқы-сақ If we read
2nd оқы-саңдар If you read
2nd оқы-саңыздар If you read
3rd оқы-са If they read

Negatve forms:
Singular
1st оқы-ма-сам If I do not read
2nd оқы-ма-саң If you do not read
2nd оқы-ма-саңыз If you do not read
3rd оқы-ма-са If he/she does not read
Plural
1st оқы-ма-сақ If we do not read
2nd оқы-ма-саңдар If you do not read
2nd оқы-ма-саңыздар If you do not read
3rd оқы-ма-са If they do not read


Click outside of this box to return to the lesson
?
Сәуле: Сіз қазақтардың дәстүрін білесіз ғой3 ғой
Аn emphatic particle which emphasizes the predicate.
Click outside of this box to return to the lesson
.
Жон: Жоқ, мен қазақтардың дәстүрін жақсы білмеймін. Сондықтан сұрап жатырмын.
Сәуле: Жарайды. Профессор Бердібаева сізді қазақтардың көне
салты бойынша күтуі мүмкін4 күтуі мүмкін
"He may receive ..." or "it is possible that he receives ..."
Kazakh doesn't have modal auxiliaries like the English "can,' 'may,' 'should,' 'must,' etc.
These concepts are expressed by certain phrases, such as мүмкін used with the verbal noun in у + the possessive suffixes to indicate person:
Singular
1st күтуім мүмкін I may receive
2nd күтуің мүмкін you may receive
polite 2nd күтуіңіз мүмкін you may receive
3rd күтуі мүмкін he/she may receive
Plural
1st күтуіміз мүмкін we may receive
2nd күтулерің мүмкін you may receive
polite 2nd күтулеріңіз мүмкін you may receive
3rd күтуі мүмкін they may receive

Click outside of this box to return to the lesson
. Егер сізден жасы үлкенірек қонақтар
бар болса, сіз төрге отырмаңыз. Төрде жасы ең үлкен5 ең үлкен
Superlative forms in Kazakh are expressed by the word "ең" meaning "most" followed by the adjective.
Click outside of this box to return to the lesson
қонақ отырады.
Бұл қазақтардың ең негізгі салты.
Жон: Бұны білемін.
Сәуле: Одан басқа сіз дастархандағы асты алдымен алмаңыз. Оны да алдымен жасы ең үлкен қонақ алуы керек.
Жон: Солай ма? Бұны есімде сақтайын.
Сәуле: Ал оларға қандай сыйлық беруді өзіңіз біліңіз.
Жон: Көп рахмет сізге. Сау болыңыз!

Dialog 8b:
Телефонмен сөйлесу Play Video

Click outside of this box to return to the lesson


Сәуле: Әлө, Жон! Бұл мен ғой, Сәуле. Сәлеметсіз бе!
Жон: Әлө, Сәуле! Қалыңыз қалай?
Сәуле: Менің ата-анам сізді қонаққа шақырайын деп еді.
Жон: Көп рахмет. Мен сөзсіз барамын.
Сәуле: Қашан келе аласыз?6 Қашан келе аласыз?
"When can you come?" In this sentence кел- "to come" кел-е is an adverbial form of the verb which can be called a gerund, -e is a gerund suffix. In Kazakh there are several kinds of gerunds which serve different functions in different types of structures. However, the gerund in -а/-е is a frequently used form. It is formed simply by adding the suffixes -а/-е/-й to a verb stem.
Verb stems ending in consonants after front vowels will add -e:
кел-е
Verb stems ending in consonants after back vowels will add -a:
ал-а
Verb stems ending in vowels will add -й:
оқы+й changes into оқи
Gerunds can be used to form compound verb constructions when used with
certain auxiliary verbs such as in the above example: келе аласыз. Here the verb plus the suffix -а and the auxiliary verb ал- (literally meaning 'take') expresses the ability of the subject to perform an action or the possibility of the occurrence of an action:
келе аласыз You can come (You are able to come).
сөйлей аламын. I can speak (I am able to speak).

Negation:
кел-е ал-май-сыз You cannot come (I am not able to come).
сөйле-й ал-май-мын. I cannot speak (I am not able to speak).
Click outside of this box to return to the lesson

Жон: Сенбі немесе жексенбі күні келе аламын.
Сәуле: Олай болса, сенбі күні кешкі сағат алтыға қалай қарайсыз? Мекен-жайымыз есіңізде ме?
Жон: Иә. есімде.
Сәуле: Жарайды. Онда сізді сенбі күні күтеміз.

Reading:
Қазақ халқының меймандостығы7 Қазақ халқының меймандостығы
In this text Kazakh hospitality is briefly described, and some Kazakh customs and Kazakh dishes are introduced. One can refer to this text to learn them.

Click outside of this box to return to the lesson

Қазақтар өте меймандос халық. Қазақтар бір-бірін жиі қонаққа шақырады. Қонақты ашық көңілмен күтеді. Қонақты өте силайды. Қонаққа үйінің төрінен8 үйінің төрінен
"The seat of honor." It is usually the place opposite the door. According to the Kazakh custоm, it is always occupied by the oldest guest or by the oldest member of the family.
Click outside of this box to return to the lesson
орын береді. Сізді шақырмаса да, бір қазақтың үйіне барсаңыз, сізді қонақ деп жақсы күтеді. Қазақта "Қонақтың асын құдай береді" деген мақал бар. Ауылдарда қонақ келгенде, арнап қой сояды. Бірақ қазір қалаларда қой сою мүмкін емес. Солай болса да9 Солай болса да
"Еven if it is so...."
Click outside of this box to return to the lesson
, қаладағы қазақтар көне дәстүр бойынша, қонақ үшін ең жақсы тамақтарды дайындайды. Қазақтар тамаққа етті көп салады. Олар қой етін, қазы, қарта, қымыз10 қымыз
Fermented mare's milk.
Click outside of this box to return to the lesson
, шұбатты11 шұбатты
Camel's milk.
Click outside of this box to return to the lesson
жақсы көреді.
Бесбармақ -- қазақтың ұлттық асы.


We welcome your feedback on these lessons. Follow us on: Facebook Twitter

Copyright 1995-2017 Arizona Board of Regents on behalf of the University of Arizona. Used under license, see https://languagecanvas.com

 

▲ Hide Footnotes

  1. Әлө

    'Hello": this is used only when mаking a phone call.

  2. апарсам болады

    The Conditional Mood
    "I can bring..." literally meaning "if I bring _______ will it be all right?"
    In this phrase апар- "to bring" +сам (the conditional form of the first person singular 'if I') + болады (the present-future tense form of the auxiliary verb бол- "to become').
    Kazakh uses this type of structure to express "someone can do something?"
    Forms of conditional mood:
    Singular
    1st оқы-сам If I read
    2nd оқы-саң If you read
    2nd оқы-саңыз If you read
    3rd оқы-са If he/she read
    Plural
    1st оқы-сақ If we read
    2nd оқы-саңдар If you read
    2nd оқы-саңыздар If you read
    3rd оқы-са If they read

    Negatve forms:
    Singular
    1st оқы-ма-сам If I do not read
    2nd оқы-ма-саң If you do not read
    2nd оқы-ма-саңыз If you do not read
    3rd оқы-ма-са If he/she does not read
    Plural
    1st оқы-ма-сақ If we do not read
    2nd оқы-ма-саңдар If you do not read
    2nd оқы-ма-саңыздар If you do not read
    3rd оқы-ма-са If they do not read


  3. ғой

    Аn emphatic particle which emphasizes the predicate.

  4. күтуі мүмкін

    "He may receive ..." or "it is possible that he receives ..."
    Kazakh doesn't have modal auxiliaries like the English "can,' 'may,' 'should,' 'must,' etc.
    These concepts are expressed by certain phrases, such as мүмкін used with the verbal noun in у + the possessive suffixes to indicate person:
    Singular
    1st күтуім мүмкін I may receive
    2nd күтуің мүмкін you may receive
    polite 2nd күтуіңіз мүмкін you may receive
    3rd күтуі мүмкін he/she may receive
    Plural
    1st күтуіміз мүмкін we may receive
    2nd күтулерің мүмкін you may receive
    polite 2nd күтулеріңіз мүмкін you may receive
    3rd күтуі мүмкін they may receive

  5. ең үлкен

    Superlative forms in Kazakh are expressed by the word "ең" meaning "most" followed by the adjective.

  6. Қашан келе аласыз?

    "When can you come?" In this sentence кел- "to come" кел-е is an adverbial form of the verb which can be called a gerund, -e is a gerund suffix. In Kazakh there are several kinds of gerunds which serve different functions in different types of structures. However, the gerund in -а/-е is a frequently used form. It is formed simply by adding the suffixes -а/-е/-й to a verb stem.
    Verb stems ending in consonants after front vowels will add -e:
    кел-е
    Verb stems ending in consonants after back vowels will add -a:
    ал-а
    Verb stems ending in vowels will add -й:
    оқы+й changes into оқи
    Gerunds can be used to form compound verb constructions when used with
    certain auxiliary verbs such as in the above example: келе аласыз. Here the verb plus the suffix -а and the auxiliary verb ал- (literally meaning 'take') expresses the ability of the subject to perform an action or the possibility of the occurrence of an action:
    келе аласыз You can come (You are able to come).
    сөйлей аламын. I can speak (I am able to speak).

    Negation:
    кел-е ал-май-сыз You cannot come (I am not able to come).
    сөйле-й ал-май-мын. I cannot speak (I am not able to speak).

  7. Қазақ халқының меймандостығы

    In this text Kazakh hospitality is briefly described, and some Kazakh customs and Kazakh dishes are introduced. One can refer to this text to learn them.

  8. үйінің төрінен

    "The seat of honor." It is usually the place opposite the door. According to the Kazakh custоm, it is always occupied by the oldest guest or by the oldest member of the family.

  9. Солай болса да

    "Еven if it is so...."

  10. қымыз

    Fermented mare's milk.

  11. шұбатты

    Camel's milk.

Close video window

Close video window

Kazakh: Word View, click below to listen
Lesson 8:
Dialog 8a:
Телефонмен сөйлесу Play Video


Жон: Әлө, сәлеметсіз бе? Сәулемен сөйлесейін деп едім.
Сәуле: Мен Сәулемін. Сәлеметсіз бе! Жон, бұл сіз бе?
Жон: Иә, мен, Жонмын. Сәуле, Профессор Бердібаева мені үйіне қонаққа
шақырған еді.
Айтыңызшы, оларға қандай сыйлық апарсам болады?
Сәуле: Сіз қазақтардың дәстүрін білесіз ғой.
Жон: Жоқ, мен қазақтардың дәстүрін жақсы білмеймін. Сондықтан сұрап жатырмын.
Сәуле: Жарайды. Профессор Бердібаева сізді қазақтардың көне
салты бойынша күтуі мүмкін. Егер сізден жасы үлкенірек қонақтар
бар болса, сіз төрге отырмаңыз. Төрде жасы ең үлкен қонақ отырады.
Бұл қазақтардың ең негізгі салты.
Жон: Бұны білемін.
Сәуле: Одан басқа сіз дастархандағы асты алдымен алмаңыз. Оны да алдымен жасы ең үлкен қонақ алуы керек.
Жон: Солай ма? Бұны есімде сақтайын.
Сәуле: Ал оларға қандай сыйлық беруді өзіңіз біліңіз.
Жон: Көп рахмет сізге. Сау болыңыз!

Dialog 8b:
Телефонмен сөйлесу Play Video


Сәуле: Әлө, Жон! Бұл мен ғой, Сәуле. Сәлеметсіз бе!
Жон: Әлө, Сәуле! Қалыңыз қалай?
Сәуле: Менің ата-анам сізді қонаққа шақырайын деп еді.
Жон: Көп рахмет. Мен сөзсіз барамын.
Сәуле: Қашан келе аласыз?
Жон: Сенбі немесе жексенбі күні келе аламын.
Сәуле: Олай болса, сенбі күні кешкі сағат алтыға қалай қарайсыз? Мекен-жайымыз есіңізде ме?
Жон: Иә. есімде.
Сәуле: Жарайды. Онда сізді сенбі күні күтеміз.

Reading:
Қазақ халқының меймандостығы
Қазақтар өте меймандос халық. Қазақтар бір-бірін жиі қонаққа шақырады. Қонақты ашық көңілмен күтеді. Қонақты өте силайды. Қонаққа үйінің төрінен орын береді. Сізді шақырмаса да, бір қазақтың үйіне барсаңыз, сізді қонақ деп жақсы күтеді. Қазақта "Қонақтың асын құдай береді" деген мақал бар. Ауылдарда қонақ келгенде, арнап қой сояды. Бірақ қазір қалаларда қой сою мүмкін емес. Солай болса да, қаладағы қазақтар көне дәстүр бойынша, қонақ үшін ең жақсы тамақтарды дайындайды. Қазақтар тамаққа етті көп салады. Олар қой етін, қазы, қарта, қымыз, шұбатты жақсы көреді.
Бесбармақ -- қазақтың ұлттық асы.


We welcome your feedback on these lessons. Follow us on: Facebook Twitter

Copyright 1995-2017 Arizona Board of Regents on behalf of the University of Arizona. Used under license, see https://languagecanvas.com

Kazakh: Sentence View, click below to listen
Lesson 8:
Dialog 8a:
Телефонмен сөйлесу Play Video


Жон: Әлө, сәлеметсіз бе? Сәулемен сөйлесейін деп едім.
Сәуле: Мен Сәулемін. Сәлеметсіз бе! Жон, бұл сіз бе?
Жон: Иә, мен, Жонмын. Сәуле, Профессор Бердібаева мені үйіне қонаққа шақырған еді.
Айтыңызшы, оларға қандай сыйлық апарсам болады?
Сәуле: Сіз қазақтардың дәстүрін білесіз ғой.
Жон: Жоқ, мен қазақтардың дәстүрін жақсы білмеймін. Сондықтан сұрап жатырмын.
Сәуле: Жарайды. Профессор Бердібаева сізді қазақтардың көне салты бойынша күтуі мүмкін. Егер сізден жасы үлкенірек қонақтар бар болса, сіз төрге отырмаңыз. Төрде жасы ең үлкен қонақ отырады.
Бұл қазақтардың ең негізгі салты.
Жон: Бұны білемін.
Сәуле: Одан басқа сіз дастархандағы асты алдымен алмаңыз. Оны да алдымен жасы ең үлкен қонақ алуы керек.
Жон: Солай ма? Бұны есімде сақтайын.
Сәуле: Ал оларға қандай сыйлық беруді өзіңіз біліңіз.
Жон: Көп рахмет сізге. Сау болыңыз!

Dialog 8b:
Телефонмен сөйлесу Play Video


Сәуле: Әлө, Жон! Бұл мен ғой, Сәуле. Сәлеметсіз бе!
Жон: Әлө, Сәуле! Қалыңыз қалай?
Сәуле: Менің ата-анам сізді қонаққа шақырайын деп еді.
Жон: Көп рахмет. Мен сөзсіз барамын.
Сәуле: Қашан келе аласыз?
Жон: Сенбі немесе жексенбі күні келе аламын.
Сәуле: Олай болса, сенбі күні кешкі сағат алтыға қалай қарайсыз? Мекен-жайымыз есіңізде ме?
Жон: Иә. есімде.
Сәуле: Жарайды. Онда сізді сенбі күні күтеміз.

Reading:
Қазақ халқының меймандостығы
Қазақтар өте меймандос халық. Қазақтар бір-бірін жиі қонаққа шақырады. Қонақты ашық көңілмен күтеді. Қонақты өте силайды. Қонаққа үйінің төрінен орын береді. Сізді шақырмаса да, бір қазақтың үйіне барсаңыз, сізді қонақ деп жақсы күтеді. Қазақта "Қонақтың асын құдай береді" деген мақал бар. Ауылдарда қонақ келгенде, арнап қой сояды. Бірақ қазір қалаларда қой сою мүмкін емес. Солай болса да, қаладағы қазақтар көне дәстүр бойынша, қонақ үшін ең жақсы тамақтарды дайындайды. Қазақтар тамаққа етті көп салады. Олар қой етін, қазы, қарта, қымыз, шұбатты жақсы көреді.
Бесбармақ -- қазақтың ұлттық асы.


We welcome your feedback on these lessons. Follow us on: Facebook Twitter

Copyright 1995-2017 Arizona Board of Regents on behalf of the University of Arizona. Used under license, see https://languagecanvas.com

American English: Word View, click below to listen
Lesson 8:
Dialog 8a:
Телефонмен сөйлесу Play Video


Жон: Әлө, сәлеметсіз бе? Сәулемен сөйлесейін деп едім.
Сәуле: Мен Сәулемін. Сәлеметсіз бе! Жон, бұл сіз бе?
Жон: Иә, мен, Жонмын. Сәуле, Профессор Бердібаева мені үйіне қонаққа
шақырған еді.
Айтыңызшы, оларға қандай сыйлық апарсам болады?
Сәуле: Сіз қазақтардың дәстүрін білесіз ғой.
Жон: Жоқ, мен қазақтардың дәстүрін жақсы білмеймін. Сондықтан сұрап жатырмын.
Сәуле: Жарайды. Профессор Бердібаева сізді қазақтардың көне
салты бойынша күтуі мүмкін. Егер сізден жасы үлкенірек қонақтар
бар болса, сіз төрге отырмаңыз. Төрде жасы ең үлкен қонақ отырады.
Бұл қазақтардың ең негізгі салты.
Жон: Бұны білемін.
Сәуле: Одан басқа сіз дастархандағы асты алдымен алмаңыз. Оны да алдымен жасы ең үлкен қонақ алуы керек.
Жон: Солай ма? Бұны есімде сақтайын.
Сәуле: Ал оларға қандай сыйлық беруді өзіңіз біліңіз.
Жон: Көп рахмет сізге. Сау болыңыз!

Dialog 8b:
Телефонмен сөйлесу Play Video


Сәуле: Әлө, Жон! Бұл мен ғой, Сәуле. Сәлеметсіз бе!
Жон: Әлө, Сәуле! Қалыңыз қалай?
Сәуле: Менің ата-анам сізді қонаққа шақырайын деп еді.
Жон: Көп рахмет. Мен сөзсіз барамын.
Сәуле: Қашан келе аласыз?
Жон: Сенбі немесе жексенбі күні келе аламын.
Сәуле: Олай болса, сенбі күні кешкі сағат алтыға қалай қарайсыз? Мекен-жайымыз есіңізде ме?
Жон: Иә. есімде.
Сәуле: Жарайды. Онда сізді сенбі күні күтеміз.

Reading:
Қазақ халқының меймандостығы
Қазақтар өте меймандос халық. Қазақтар бір-бірін жиі қонаққа шақырады. Қонақты ашық көңілмен күтеді. Қонақты өте силайды. Қонаққа үйінің төрінен орын береді. Сізді шақырмаса да, бір қазақтың үйіне барсаңыз, сізді қонақ деп жақсы күтеді. Қазақта "Қонақтың асын құдай береді" деген мақал бар. Ауылдарда қонақ келгенде, арнап қой сояды. Бірақ қазір қалаларда қой сою мүмкін емес. Солай болса да, қаладағы қазақтар көне дәстүр бойынша, қонақ үшін ең жақсы тамақтарды дайындайды. Қазақтар тамаққа етті көп салады. Олар қой етін, қазы, қарта, қымыз, шұбатты жақсы көреді.
Бесбармақ -- қазақтың ұлттық асы.


We welcome your feedback on these lessons. Follow us on: Facebook Twitter

Copyright 1995-2017 Arizona Board of Regents on behalf of the University of Arizona. Used under license, see https://languagecanvas.com

American English: Sentence View, click below to listen
Lesson 8:
Dialog 8a:
Телефонмен сөйлесу Play Video


Жон: Әлө, сәлеметсіз бе? Сәулемен сөйлесейін деп едім.
Сәуле: Мен Сәулемін. Сәлеметсіз бе! Жон, бұл сіз бе?
Жон: Иә, мен, Жонмын. Сәуле, Профессор Бердібаева мені үйіне қонаққа шақырған еді.
Айтыңызшы, оларға қандай сыйлық апарсам болады?
Сәуле: Сіз қазақтардың дәстүрін білесіз ғой.
Жон: Жоқ, мен қазақтардың дәстүрін жақсы білмеймін. Сондықтан сұрап жатырмын.
Сәуле: Жарайды. Профессор Бердібаева сізді қазақтардың көне салты бойынша күтуі мүмкін. Егер сізден жасы үлкенірек қонақтар бар болса, сіз төрге отырмаңыз. Төрде жасы ең үлкен қонақ отырады.
Бұл қазақтардың ең негізгі салты.
Жон: Бұны білемін.
Сәуле: Одан басқа сіз дастархандағы асты алдымен алмаңыз. Оны да алдымен жасы ең үлкен қонақ алуы керек.
Жон: Солай ма? Бұны есімде сақтайын.
Сәуле: Ал оларға қандай сыйлық беруді өзіңіз біліңіз.
Жон: Көп рахмет сізге. Сау болыңыз!

Dialog 8b:
Телефонмен сөйлесу Play Video


Сәуле: Әлө, Жон! Бұл мен ғой, Сәуле. Сәлеметсіз бе!
Жон: Әлө, Сәуле! Қалыңыз қалай?
Сәуле: Менің ата-анам сізді қонаққа шақырайын деп еді.
Жон: Көп рахмет. Мен сөзсіз барамын.
Сәуле: Қашан келе аласыз?
Жон: Сенбі немесе жексенбі күні келе аламын.
Сәуле: Олай болса, сенбі күні кешкі сағат алтыға қалай қарайсыз? Мекен-жайымыз есіңізде ме?
Жон: Иә. есімде.
Сәуле: Жарайды. Онда сізді сенбі күні күтеміз.

Reading:
Қазақ халқының меймандостығы
Қазақтар өте меймандос халық. Қазақтар бір-бірін жиі қонаққа шақырады. Қонақты ашық көңілмен күтеді. Қонақты өте силайды. Қонаққа үйінің төрінен орын береді. Сізді шақырмаса да, бір қазақтың үйіне барсаңыз, сізді қонақ деп жақсы күтеді. Қазақта "Қонақтың асын құдай береді" деген мақал бар. Ауылдарда қонақ келгенде, арнап қой сояды. Бірақ қазір қалаларда қой сою мүмкін емес. Солай болса да, қаладағы қазақтар көне дәстүр бойынша, қонақ үшін ең жақсы тамақтарды дайындайды. Қазақтар тамаққа етті көп салады. Олар қой етін, қазы, қарта, қымыз, шұбатты жақсы көреді.
Бесбармақ -- қазақтың ұлттық асы.


We welcome your feedback on these lessons. Follow us on: Facebook Twitter

Copyright 1995-2017 Arizona Board of Regents on behalf of the University of Arizona. Used under license, see https://languagecanvas.com